फोटोग्राफीमा सजिलो समय

'हेर्नु हेर्नु', कमलले यति के भनेका थिए, म रेडी भै हालेँ। सडकमा घुँडा टेकेर बसेँ, अनि पोजिसन लिएँ। उनले थाहा पाइहाले। उठे। हाँसे र, नाटकीय पोजमा खडा भइरहे। सिकार उम्केर हिस्स परेको सिकारी पाराको मेरो मुहारमा बलजफ्ती मुस्कान ल्याएँ। केही बोलिँन। अनि हामी पनि उसैगरि बस कुर्ने लाममा उभियौं।

यो २०५९ हिउँदको कुनै महिना थियो। कमल रिमाल भाइ (विराटनगरका सञ्चारकर्मी) र म अघिल्लो दिन उदयपुरको तपेश्वरी गएका थियौं। साँझ अबेर इनरूवा फिरियो। बास मेरो डेरामा।

 

***
ती बेहुला थिए। जो बस रोकिने ठाउँको सडकपेटीमा बसेर नङ काट्दै थिए। उनको पछाडि एउटा पाइपमा मास्तिर सानो प्लेट थियो, जसमा बसको चित्र थियो। थाहा पाइहाले। उठे। फोटो पोज दिए। मुस्कुराए। मैले खिचिँन। मानवीय अभिरूचिको एउटा स्न्याप थोरै ढिलाइले छुट्यो।

यो प्रसंग मलाई फोटोग्राफीका कक्षामा सुनाउन बडो रमाइलो लाग्छ। जहाँ-जहाँ मैले कक्षा लिएको वा छलफलमा परेको छु, सुनाएको छु। त्यो स्न्याप छुट्नुको कारण पनि थियो। मेरो एनालग भीभीटार क्यामेरामा लो-लाइटमा खिच्नेगरी आइएसओ, सटर, एपरेचर सेटिङ थियो। बिहानीपख खिच्नका लागि सेटिङ चेञ्ज गर्दै ढिला भएछ। निमेषभरमै छुट्छन् फोटोका विषय। त्यो यस्तै सम्झनामा रहेको दिन बन्यो।

***
अबको डिजिटल समय हाम्रा साथमा धेरै छरितो प्रविधि लिएर आएको छ। हात-हातमा मोबाइल छन्। तिनमा फोटो-भिडियो खिच्नकै लागि थुप्रै अप्सन छन्। फोटो अब ती पुराना जमानाको स्टुडियोवालले मात्रै खिच्ने कुरो रहेन। र, फोटो अखबारमा काम गर्नेले मात्रै खिच्ने भन्ने पनि रहेन।

डिजिटल युगले हामीलाई पत्रिकाको साटो अनलाइन मात्रै हेर्ने बनाउन अझै कम्तीमा एक दशक लाग्दो हो। अखबारकै कुरा गरे त्यसो त अबको समय सबै समाचारमा फोटा अनिवार्य जस्ता छन्। कतै गयो भने अनलाइनबाट संवाददातालाई फोन आउँछ - समाचारसँगै फोटा चाहिन्छन् ? राम्रो खिच्नुस्, छिटो पठाउनुस्।

अखबारका अफिस र हामी कारिन्दाको शैलीबारे मैले केहीअघि पनि लेखेको छु। ती निजी मामिलाका पनि कुरा छन् , केही सबैका भोगाइ पनि छन्।

***
संवाददाताका आफ्ना समस्या छन्। तैपनि सामान जोरजाम गरेर लागिपरेकाहरू टिकेका छन्। अँ तपाइँलाई सामान चाहिएको होला ? आफ्नै चलाउँदै हुनुहुन्छ ? बिग्रियो ? बनाउन चिन्ता नलिनुस् पैसा हामी पठाइदिन्छौं। तपाईका लागि नयाँ बडी र लेन्स हामी दिन्छौं। बरू लेन्स के-कस्तो चाहिन्छ ? फ्ल्यास पनि चाहिन्छ ? कार्ड कतिको लाउनु हुन्छ ? चाहिन्छ ?  आदि-आदि सुन्न कान लालायित हुन्नन् । किनभने कसैले यस्तो भन्दैन।

भनिने कुरा थोरै फरक छन्। फोटो राम्रो पठाउनुस्। छिटो पठाउनुस्। अलि धेरै पठाइदिनुस्न। लु भएन कस्तो खिचेको ? ए तपाइँ त राम्रै खिच्नुहुन्छ ल गज्जपको फोटो पठाउनु होला। 

पठाइन्छ। अनि धेरैपल्ट आफूलाई ठीकठीकै वा औसत जस्तो लागेका स्न्याप न्युज डेस्कका जिम्मेवारका रोजाइमा परिदिन्छन्। कुनै राम्रैगरि छापिए भने नि कान लाग्ने २/४ वटा प्रशंसाका पर्तिर केही हुन्न। निराश नहुनुस्। यहाँ यस्तै छ।